W 5. Niedzielę Wielkanocną, 3 maja 2026 roku, w wieku 85 lat zmarł abp Józef Michalik – podała archidiecezja przemyska. Jej metropolita senior był jedną z najważniejszych postaci polskiego Kościoła ostatnich dekad, pełniąc przez dwie kadencje funkcję przewodniczącego Konferencji Episkopatu Polski. Zmarły hierarcha pozostawił

po sobie bogate dziedzictwo trwającej 61 lat posługi kapłańskiej oraz 39 lat biskupstwa. W latach 1986-1993 był biskupem diecezjalnym zielonogórsko-gorzowskim (do 1992 gorzowskim). Następnie, przez blisko ćwierć wieku, od 1993 do 2016 roku, stał na czele archidiecezji przemyskiej. 

Abp Józef Michalik urodził się 20 kwietnia 1941 r. w Zambrowie (diec. łomżyńska), święcenia prezbiteratu przyjął 23 maja 1964 r. w Łomży. Święcenia biskupie przyjął z rąk Jana Pawła II 16 października 1986 r. Został mianowany arcybiskupem 17 kwietnia 1993 r. Jego dewizą biskupią były słowa: Numine Tuo Domine (Mocą Twoją Panie).

Przewodniczący KEP w latach 2024-2014

Abp Michalik odegrał kluczową rolę w kształtowaniu oblicza polskiego Kościoła na przełomie wieków. W latach 1999–2004 pełnił funkcję wiceprzewodniczącego KEP, a w 2004 roku został wybrany na jej przewodniczącego. Urząd ten sprawował przez dwie kadencje, aż do 2014 roku. Jego głos był słyszalny również w Europie – w latach 2011–2014 piastował stanowisko wiceprzewodniczącego Rady Konferencji Episkopatów Europy, angażując się w dialog dotyczący tożsamości kontynentu.

Sprawa wejścia Polski do Unii Europejskiej i tożsamości Europy

Wielokrotnie zabierał głos w ważnych sprawach dla kraju. Po tym, jak Polska stała się członkiem UE, powiedział, że tak zdecydował naród i tego nie wolno lekceważyć. Zastrzegł jednak, że nie wolno „łudzić ludzi wizją, mirażem przyszłości bez trudności”. Uważał, że zadaniem Kościoła katolickiego jest zachęcanie do aktywności wyborczej i wyjaśnianie, że odpowiedzialność za losy kraju to także śledzenie życia i umiejętności kandydatów do parlamentu.

Często odnosił się do spraw europejskich. Podczas mszy rezurekcyjnej w 2013 r. w Przemyślu powiedział np., że „Europa jest w kryzysie nie tylko ekonomicznym”, ale w „kryzysie tożsamości”. „Trzeba przywrócić Europie wolę życia; życia moralnego, etycznego, wiernego zasadom. Inaczej Europa skarłowacieje i umrze” – podkreślił. 

Był on także autorem licznych listów do przedstawicieli władz państwowych w tym najsłynniejszego „Listu w sprawie nieuwzględnienia odwołania do Boga w powstającej Konstytucji RP” (styczeń 1995 r.), o którą to sprawę odważnie się upomniał. 

Kuria Metropolitalna w Przemyślu poinformowała, że w dniach 8-9 maja br., w Bazylice Archikatedralnej w Przemyślu odbędą się uroczystości pogrzebowe abp. Józefa Michalika.

W piątek, 8 maja 2026 r., eksporta rozpocznie się o godz. 14:00 procesją z Domu Biskupiego do Archikatedry Przemyskiej, gdzie o godz. 15:00 będzie sprawowana Eucharystia żałobna. Pogrzeb odbędzie się w sobotę, 9 maja 2026 r., o godz. 11:00 w Bazylice Archikatedralnej w Przemyślu, a po Eucharystii ciało abp. Józefa Michalika spocznie w podziemiach Archikatedry.

Przewodniczący KEP o zmarłym abp. Michaliku: konsekwentnie bronił życia, rodziny i wartości chrześcijańskich 

 Konsekwentnie bronił życia, rodziny i wartości chrześcijańskich, pozostając wierny nauczaniu Jezusa Chrystusa, mimo pojawiającej się krytyki - powiedział przewodniczący KEP abp Tadeusz Wojda w nagraniu opublikowanym po śmierci emerytowanego metropolity przemyskiego abp. Józefa Michalika, który zmarł w niedzielę 3 maja 2026 roku, mając 85 lat.

"Promotor duszpasterstwa młodzieży"

Abp Wojda podkreślił, że zmarły arcybiskup był „człowiekiem o szerokich horyzontach”, głęboko zakorzenionym w wierze i zaangażowanym zarówno w życie Kościoła, jak i sprawy społeczne. Przypomniał, że poznał go jeszcze w Rzymie, gdy pracował w Papieskiej Radzie ds. Świeckich i współorganizował Światowe Dni Młodzieży.
Według abp. Wojdy, po powrocie do Polski abp Michalik dał się poznać jako promotor duszpasterstwa młodzieży. „Zależało mu, aby młodzi w Polsce mieli możliwość doświadczenia żywego Kościoła” – zaznaczył przewodniczący KEP.

Przypomniał, że abp Józef Michalik jako wieloletni przewodniczący Episkopatu był również znany z działań na rzecz pojednania międzynarodowego. Mówiąc o tym, abp Wojda przywołał m.in. inicjatywy dialogu i przebaczenia z Ukrainą, Rosją oraz Niemcami – w tym upamiętnienie 40. rocznicy historycznej wymiany listów biskupów polskich i niemieckich.

Abp Wojda zaznaczył również, że abp Michalik konsekwentnie bronił życia, rodziny i wartości chrześcijańskich, „pozostając wierny nauczaniu Jezusa Chrystusa, mimo pojawiającej się krytyki”. „Nie poddawał się przeciwnościom, widząc swoją misję w głoszeniu tego, co najważniejsze” – podkreślił.

Prymas Polski o śp. abp. Michaliku: wspominam z szacunkiem i modlę się za niego

- Chciałbym przede wszystkim podziękować Panu Bogu za życie, powołanie i posługę kapłańską śp. abp. Józefa Michalika, a przede wszystkim za to, że był mi mentorem i nauczycielem, kiedy przez trzy lata pełniłem funkcję sekretarza Konferencji Episkopatu Polski, on zaś był jej przewodniczącym - mówi Prymas Polski abp Wojciech Polak.

Chciałbym przede wszystkim podziękować Panu Bogu za życie, powołanie i posługę kapłańską śp. abp. Józefa Michalika, a przede wszystkim za to, że był mi mentorem i nauczycielem, kiedy przez trzy lata pełniłem funkcję sekretarza Konferencji Episkopatu Polski, on zaś był jej przewodniczącym - mówi Prymas Polski abp Wojciech Polak.

Metropolita gnieźnieński współpracował z abp. Michalikiem w latach 2011-2014. Czas ten wspomina z wdzięcznością i bardzo sobie ceni to, czego się wówczas nauczył.

Ksiądz arcybiskup miał zawsze dla całego naszego zespołu wiele cierpliwości i dobrych słów. Przy tym oczekiwał profesjonalizmu, kompetencji i precyzji, i sam starał się taki być. Jeśli popełnił błąd, jeśli zdarzyło mu się przeoczenie czy niefortunna wypowiedź, potrafił się do tego przyznać. Był też bardzo pracowity - wspomina abp Wojciech Polak.

Kiedy w 2004 roku obejmował urząd przewodniczącego KEP, stwierdził, że najważniejszym wyzwaniem stojącym przed Kościołem w Polsce i Polakami jest jedność. I dziś widzimy, jak te słowa były i są prawdziwe. On sam usilnie pracował na rzecz pojednania i braterskich relacji, także z sąsiednimi Kościołami i narodami. Warto przypomnieć, że to za jego kadencji podpisano „Wspólne Przesłanie do Narodów Polski i Rosji” oraz deklarację Kościołów rzymsko- i greckokatolickiego w Polsce i na Ukrainie - podkreśla Prymas.

Dodaje również, że warta docenienia jest wieloletnia praca abp. Michalika w Radzie Konferencji Episkopatów Europy (CCEE), której był wiceprzewodniczącym. Wiązało się to z licznymi spotkaniami, w których z racji pełnionych wówczas obowiązków abp Polak mu towarzyszył.

Pamiętam szczególnie jedno spotkanie, które odbyło się w 2013 roku w Warszawie. Były to obrady Wspólnego Komitetu Konferencji Kościołów Europejskich (KEK) i Rady Konferencji Biskupich Europy (CCEE) poświęcone nowym ruchom chrześcijańskim w Europie. I mogę zaświadczyć, że zarówno w to wydarzenie, jak i wszystkie inne podejmowane działania abp Michalik angażował się zawsze z dobrą wolą, w dobrej wierze, wykorzystując całą swoją wiedzę i doświadczenie. Modlę się, by dobry Bóg przyjął go do siebie i ufam, że tak się stanie - podsumował Prymas Polski.

za:opoka.org.pl