„Historia mówi przez pokolenia” – pod tym hasłem Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Łodzi organizuje Kongres Przyszłości Narodowej, który odbędzie się 15-16 października 2025 r. w Zatoce Sportu Politechniki Łódzkiej (Aleje Politechniki 10).

Wydarzenie odbędzie się w Łodzi 15 i 16 października 2025 r. (Aleje Politechniki 10):

15 października, środa: godz. 9.00-16.00 

16 października, czwartek: godz. 9.00-15.30

To wyjątkowe wydarzenie skierowane jest do odbiorców w każdym wieku – od najmłodszych po seniorów. Jego celem jest przybliżenie najnowszej historii Polski w atrakcyjnej i różnorodnej formie: poprzez panele dyskusyjne, gry edukacyjne, wystawy multimedialne, rekonstrukcje historyczne, warsztaty, przedstawienia, programy dedykowane nauczycielom oraz spotkania z ciekawymi gośćmi.

Proponujemy podróż przez historię, która przemawia zarówno do osób pamiętających wydarzenia XX wieku, jak i do młodzieży, uczącej się poprzez nowoczesne technologie, multimedia, zabawę i twórcze zajęcia warsztatowe. Program został tak przygotowany, aby każdy – niezależnie od wieku – mógł znaleźć coś dla siebie.

Inicjatywa organizacji kongresu to odpowiedź na wyniki badań społecznych zleconych przez IPN, które pokazały potrzebę szerszego i bardziej przystępnego przedstawiania dziejów Polski. Wydarzenie będzie okazją do refleksji nad tym, jak powinna wyglądać nowoczesna i angażująca edukacja historyczna.

Spotkamy się w miejscu, gdzie nauka, innowacja i tradycja łączą się ze sobą, aby pokazać, że historia nie musi być tylko datami i faktami – może stać się inspiracją, źródłem dumy i drogowskazem w budowaniu przyszłości.

Nowe Technologie

W Strefie Nowych Technologii uczestnicy będą odkrywać historię polskich sił powietrznych w czasie II wojny światowej w gaimingowym projekcie edukacyjnym „Lotnicy – wojna w przestworzach”, łamać bolszewickie szyfry i eliminować pancerne pociągi wroga w „Grze szyfrów”. Jako dowódcy drużyny będą przeprowadzać zespół przez 63 dni Powstania Warszawskiego w grze „Warsaw Rising”.

Wystawy

Podczas Kongresu Przyszłości Narodowej uczestnicy będą mogli zapoznać się z wystawami przygotowanymi przez Instytut Pamięci Narodowej. To wyjątkowa okazja, by odbyć podróż przez różne etapy najnowszej historii Polski i spojrzeć na nie z perspektywy zarówno wielkich wydarzeń, jak i losów zwykłych ludzi. Na planszach i w materiałach multimedialnych znajdą się zarówno powszechnie znane fakty, jak i mniej oczywiste epizody z przeszłości. Wśród prezentowanych ekspozycji zobaczymy m.in.:
„Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności” – opowieść o wysiłku Polskich Sił Zbrojnych podczas II wojny światowej oraz losach cywilów ewakuowanych z ZSRS z armią gen. Andersa,
„Kalendarium Łodzi” – przekrojową historię miasta ukazaną poprzez najważniejsze wydarzenia XX wieku,
„Jarocin w obiektywie” – wystawę fotograficzną przybliżającą atmosferę legendarnego festiwalu, który stał się symbolem wolności i buntu młodego pokolenia,
„Dzieci z Przemysłowej” – przejmującą opowieść o losach najmłodszych więźniów niemieckiego obozu przy ul. Przemysłowej w Łodzi.
Każda z wystaw przenosi odbiorcę w inny świat i pozwala na głębsze zrozumienie skomplikowanych doświadczeń, które kształtowały dzieje naszego kraju.

Edukacja

Kongres Przyszłości Narodowej to doskonała okazji aby poznać specyfikę pracy Instytutu Pamięci Narodowej, a w szczególności jego łódzkiego oddziału. Uczestnicy będą mogli dowiedzieć się czym zajmują się archiwiści, edukatorzy, pracownicy pionu upamiętnień i poszukiwań.

Program paneli dyskusyjnych

15 października 2025

12:00 – 13:00 Debata panelowa „Jak walczy się o wolność? Od Solidarności do misji specjalnych USA”

Uczestnicy:

    Karol Piskorski – dyrektor IPN Oddział w Łodzi (moderator dyskusji);
    Tomasz Dzieran „Drago”  - odznaczony w popołudniowej gali Polskim Krzyżem Wolności i Solidarności za działalność opozycyjną w Polsce, a jednocześnie osławiony weteran amerykańskich sił specjalnych Navy SEALs)

Rozmowa ze szczególnym gościem – Tamaszem Dzieranem „Drago”, który swoją misję walki o wolność realizował najpierw jako uczestnik demokratycznej opozycji w Polsce (skazany i więziony przez komunistyczne władze) a później żołnierz amerykańskich sił specjalnych w Iraku. Tam zresztą współpracował z polską jednostką GROM integrując żołnierzy obu formacji. Jego niezwykłe losy stały się nawet tematem książki zatytułowanej „Mój przyjaciel Drago”. Dyskusja z weteranem ma pokazać różne sposoby walki o niepodległość i różne drogi do wolności.Rozmowa ze szczególnym gościem – Tamaszem Dzieranem „Drago”, który swoją misję walki o wolność realizował najpierw jako uczestnik demokratycznej opozycji w Polsce (skazany i więziony przez komunistyczne władze) a później żołnierz amerykańskich sił specjalnych w Iraku. Tam zresztą współpracował z polską jednostką GROM integrując żołnierzy obu formacji. Jego niezwykłe losy stały się nawet tematem książki zatytułowanej „Mój przyjaciel Drago”. Dyskusja z weteranem ma pokazać różne sposoby walki o niepodległość i różne drogi do wolności. 

13:30 - 14:30 Debata panelowa „Pod szczególnym nadzorem” – obóz dla polskich dzieci przy ul. Przemysłowej 

Uczestnicy:

    Andrzej Grzegorczyk – pracownik Muzeum Dzieci Polski Ofiar Totalitaryzmów (moderator dyskusji);
    dr Agnieszka Fronczak-Kwart – pracownik Muzeum Dzieci Polski Ofiar Totalitaryzmów (ekspert);
    Artur Ossowski – naczelnik OBEN, pracownik IPN Oddział w Łodzi i autor publikacji pt. „Dzieci z zielonego autobusu”. Z zeznań o niemieckim obozie dla polskich dzieci przy ul. Przemysłowej w Łodzi (1942–1945) (ekspert);
    Arkadiusz Gałaj – prokurator OKŚZpNP, pracownik IPN Oddział w Łodzi i współautor publikacji pt. Nazwać zbrodnie po imieniu. Ustalenia Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w sprawie zbrodni z okresu II wojny światowej (ekspert);)

Panel dotyczący jedynego na ziemiach polskich obozu przeznaczonego tylko i wyłącznie dla dzieci. Paneliści przybliżą cele jego powstania, historię działalności oraz warunki w jakich przyszło tam przebywać więzionym dzieciom. Tłem refleksji będzie polityka germanizacyjna okupanta na ziemiach wcielonych do III Rzeszy i sytuacja ludności polskiej na tym terenie. Tematem dyskusji będzie także sposób w jaki opisywano dzieje obozu w czasach PRL a także procesy obozowych „wychowawców” odpowiedzialnych za cierpienie najmłodszych więźniów. 

16 października 2025

11:00 – 12:00 Debata panelowa „Muzyka jako nośnik wolności – Jarocin i kultura niezależna” 

Uczestnicy:

 Tomasz Toborek naczelnik OBBH IPN Łódź (moderator dyskusji)

Tematem rozmowy będzie rola jaką odegrała muzyka rockowa w schyłkowym okresie komunizmu – latach osiemdziesiątych XX wieku. Uczestnicy panelu przybliżą słuchaczom najważniejsze zjawiska w polskiej muzyce rockowej oraz zmagania twórców w starciu z opresyjną władzą. Tematem dyskusji będzie też cenzura oraz kłopoty z wydawaniem płyt i organizacją koncertów. Przybliżony zostanie zacierający się z upływem czasu podział sceny rockowej na tę oficjalną, prezentowaną w mediach oraz środowisko muzyki niezależnej, której wykonawcy spotykali się głównie na kontrkulturowych festiwalach, w tym - w legendarnym Jarocinie. 

12:00 – 13:00 Debata panelowa „Solidarność młodych – strajki, uliczny opór i rola młodzieży”

Uczestnicy:

    Piotr Dmitrowicz - Dyrektor Muzeum Jana Pawła II i Prymasa Wyszyńskiego (moderator dyskusji).
    dr Sebastian Pilarski – dyrektor Biura Badań Historycznych IPN (ekspert);
     dr hab. Kamil Dworaczek – dyrektor Oddział IPN we Wrocławiu (ekspert);

Panel dyskusyjny „Solidarność młodych – strajki, uliczny opór i rola młodzieży”, poświęcony będzie różnorodnym formom zaangażowania młodego pokolenia w opór wobec władz komunistycznych. Punktem wyjścia będzie przypomnienie strajku łódzkich włókniarek z lutego 1971 r. – wydarzenia o symbolicznym znaczeniu dla miasta kobiet i włókniarstwa, które na trwałe wpisało się w historię robotniczego protestu w PRL. Szczególną uwagę paneliści poświęcą studenckim strajkom w Łodzi: zarówno temu z początku 1981 r., który doprowadził do powstania Niezależnego Zrzeszenia Studentów, jak i protestowi z grudnia 1981 r. – zorganizowanemu już po wprowadzeniu stanu wojennego. Omówiona zostanie także działalność „Solidarności” – zarówno w wymiarze ogólnopolskim, jak i lokalnym, ze wskazaniem kluczowych postaci łódzkiego środowiska opozycyjnego. W ostatniej części dyskusji poruszony zostanie temat przemian w sposobach wyrażania sprzeciwu przez młodzież w drugiej połowie lat 80., w tym roli sztuki ulicznej i działań o charakterze happeningowym, z naciskiem na fenomen Pomarańczowej Alternatywy. Panel będzie próbą odpowiedzi na pytanie o to, jak młodzi ludzie — często wbrew ryzyku i represjom — stawali się istotną siłą przemian społecznych i politycznych w Polsce schyłku PRL. 

Wydarzenia towarzyszące

Podczas Kongresu Przyszłości Narodowej uczestnicy będą mogli odwiedzić stanowisko Instytutu Pamięci Narodowej z bogatą ofertą wydawniczą. W promocyjnych cenach dostępne będą albumy, nowości wydawnicze, publikacje Oddziału IPN w Łodzi, komiksy dla młodzieży oraz gry edukacyjne, które w atrakcyjny sposób przybliżają historię Polski. Kongresowi towarzyszyć będą także wydarzenia o wyjątkowym charakterze. W ich programie znajdą się: uroczystość nadania Krzyży Wolności i Solidarności, połączona z koncertem Warszawskiej Orkiestry Sentymentalnej z towarzyszeniem Łódzkiej Orkiestry Filmowej, gala wręczenia nagrody honorowej „Świadek Historii”, którą uświetni występ muzyczny Rodziny Pospieszalskich. Elementy te dopełniają bogaty program Kongresu, łącząc refleksję nad historią z wyjątkowymi przeżyciami artystycznymi i kulturalnymi. 

za:naszdziennik.pl