W głośnej, opublikowanej kilka lat temu w naszym kraju książce pt. "Spirala milczenia", profesor Elisabeth Noelle-Neumann, badając zjawisko rozprzestrzeniania się opinii publicznej, przytacza nurtujące od wieków uczonych i myślicieli pytanie: „Dlaczego tak niewielu potrafi rządzić wieloma?”.

We wspomnianej pracy uczona stara się wyjaśnić fenomen wpływu na ludzi i wymuszania konformizmu/ czyli podporządkowania/ ludzkich mas poprzez sterowanie opinią publiczną.
 
Owa „spirala milczenia” to efekt ulegania sile opinii jako czynnikowi konformizmu i stabilizacji społecznej. Czytelnikom zastanawiającym się nad kontekstem sytuacyjnym Kościoła we współczesnym społeczeństwie polecam pewien interesujący epizod, na który uczona zwraca uwagę. Przytacza ona bowiem wyjaśnienia historyka A. de Tocquevilla, według którego opinia staje się rodzajem społecznej tyranii.

Myśliciel podkreślał, że u źródeł podporządkowania jednostek opinii publicznej znajduje się lęk przed izolacją: jego zdaniem, ludzie „bardziej niż błędu, lękając się osamotnienia, przyłączali się do tłumu, choć myśleli inaczej”.

Elisabeth Noelle-Neumann zauważa, iż Tocqueville jako pierwszy ukazał funkcjonowanie spirali milczenia na przykładzie upadku Kościoła francuskiego przed rewolucją.

Otóż przyczyną upadku Kościoła francuskiego w połowie XVIII w., utraty przez niego znaczenia i powszechnego lekceważenia, było jego zamilknięcie:
Zgodnie z jego teorią „Ludzie, którzy zachowali dawną wiarę, bali się, że tylko oni pozostali jej wierni, i bardziej niż błędu lękając się osamotnienia, przyłączyli się do tłumu, choć myśleli inaczej. W ten sposób uczucia podzielane do tej pory zaledwie przez część narodu nabrały pozoru przekonań powszechnych, które odtąd wydawały się nie do przezwyciężenia nawet tym, co te fałszywe pozory stworzyli”.

Zdaniem Tocqueville’a, szczególnie w warunkach demokracji,jednostka jest pod ogromną presją opinii publicznej, która ogromnie ciąży na jej sposobie myślenia, kieruje nią i wywiera na nią nacisk:
„W miarę jak ludzie się upodabniają, coraz silniej odczuwają własną słabość w stosunku do zbiorowości. Człowiek
poddany naciskowi zbiorowości [...] traci wiarę w siebie. Wątpi nie tylko w swoje siły, ale również w swoje prawa i gotów uznać, że się myli, jeżeli taki jest pogląd większości”.
Odnośnie do sytuacji we współczesnej mu Ameryce Tocqueville zauważa, że w rezultacie nacisku opinii jednostka w ogóle przestaje samodzielnie myśleć: „Publiczność nie przekonuje o swoich poglądach, ona je wymusza i wyciska duchowe piętno przez potężny nacisk psychiczny większości na rozumowanie jednostki. [...]

W Stanach Zjednoczonych większość podsuwa jednostkom zbiór gotowych poglądów, a tym samym zwalnia z obowiązku tworzenia własnych wyobrażeń”. To całkowite stłumienie wolności jednostki przez opinię publiczną stanowi, zdaniem Tocquevilla, nowy rodzaj poddaństwa. Te spostrzeżenia odnoszą się oczywiście do przełomu XVIII i XIX w. Jednak potęga opinii publicznej i działanie „spirali milczenia” w czasach nam współczesnych jeszcze się pogłębiło.
 
Co wnosi nowego wyjaśnienie funkcjonowania „spirali milczenia” w czasach, gdy ponad miliardowa wspólnota katolicka i ponad dwumiliardowa wspólnota ogółu chrześcijan poddaje się „spirali milczenia” wobec sytuacji kulturowej wykreowanej przez nieliczne elity zwolenników ideologii laickiej, dysponującej jednak kapitałem, siłą i wpływem mediów?

Obserwacja Tocqueville’a przynosi wniosek o potrzebie odwagi,zdecydowania i świadectwa chrześcijan. Profesor Noelle-Neumann pisze, że jedynie bardzo silne, charyzmatyczne jednostki są w stanie pokonać moc „spirali milczenia”. Stąd potrzeba siły i zdeterminowania. Nikt chyba nie ma wątpliwości, że taki charakter właśnie powinno mieć świadectwo mediów katolickich. Natomiast kapitulacja wobec medialnego terroryzmu, wobec opinii kształtowanej przez media naznaczone ideologią laicyzmu jest z góry skazana na porażkę.
Jednak obraz naznaczony funkcjonowaniem „spirali milczenia”,czyli tchórzliwością i małodusznością chrześcijan, byłby niepełny, gdybyśmy nie wspomnieli o innego rodzaju spiralach, o „spiralach manipulacji”.
Jak są nakręcane te spirale medialnej manipulacji, widzimy w toczącej się w mediach agresywnej kampanii na przykład przeciw Radiu Maryja.

W tzw. tygodnikach opinii, których autorzy przygotowują regularnie gotową papkę dla tych, którzy zostali oduczeni samodzielnego i krytycznego myślenia – porażają ustawiczne nagłaśnianie prawdziwych czy rzekomych skandali, z jednoczesnym milczeniem na temat faktycznych skandali występujących w o wiele większej skali w innych środowiskach ,„rankingi” hierarchów ustawionych do konfrontacji po lewej i prawej stronie.

Można tutaj przytaczać bardzo dużo przykładów tendencyjności, braku obiektywizmu a nawet nieukrywanej nienawiści.
Widać, jak wyczerpują się pomysły oparte na usiłowaniu antagonizowania ludzi Kościoła przez odwoływanie się do ludzkiego czynnika ambicji, chęci znaczenia.

Nie pomagają też wydawane regularnie w ogromnych nakładach paszkwile i oszczerstwa.

Katolicy mogą odpowiadać na te prowokacje jedynie modlitwą i zaufaniem do doświadczenia Kościoła, mądrości, zmysłu wiary i daru rozróżniania duchów dla obrony swojej wspólnoty.