Legenda, historia, Sanktuaria do nawiedzenia, modlitwy - zapraszamy!

1.    
Według legendy św. Krzysztof był z pochodzenia Chanaanejczykiem i mierzył… 7 metrów!
Ślady tego przekazu odnajdujemy w ikonografii – przedstawiany jest jako potężny mężczyzna, olbrzym przechodzący przez rzekę, przenoszący na jednym ramieniu Dzieciątko Jezus, podpierający się kosturem lub maczugą, czasem pokrytą kwiatami.

2.    
Zanim Krzysztof się nawrócił, nosił imię Reprobus (odrażający), co odnosiło się do jego ogromnej postury i głowy, kształtem przypominającej psi łeb. Imię Krzysztof wywodzi się z połączenia słów Christos (Chrystus) i phero (niosę), co oznacza nie tylko „przenoszący Chrystusa”, ale także „niosący Chrystusa innym”.

3.    
Źródłem legendy o św. Krzysztofie jest jedna z najsłynniejszych średniowiecznych hagiografii (zbiór żywotów świętych) – Złota legenda bł. Jakuba de Voragine, dominikanina żyjącego w XIII wieku. Co ciekawe, w średniowieczu słowo legenda (łac. legere – czytać) nie oznaczało fantastycznej, zmyślonej opowieści, ale po prostu tekst do czytania.

4.    
Św. Krzysztof nie był od początku chrześcijaninem – podobno jako rzymski legionista długo poszukiwał „najpotężniejszego
pana na świecie” i w ten sposób trafiał do różnych władców, aż w końcu napotkał samego diabła. Gdy odkrył, że szatan boi się znaku krzyża, zaczął poszukiwać Jezusa. Trafił do pewnego pustelnika, który przekazał mu prawdy wiary i polecił wypełniać służbę Bogu, przeprowadzając wędrowców przez rzekę. Tam spotkał Chrystusa pod postacią Dzieciątka, które na własnych plecach przeniósł na drugi brzeg.

5.    
Legenda o św. Krzysztofie jest jedną z najciekawszych opowieści o świętych. Ma głęboką wymowę – człowiek, który poszukuje prawdziwej wielkości, w końcu musi trafić do Boga.

6.    
Św. Krzysztof zginął śmiercią męczeńską w Licji (dzisiejsza Turcja).
Starał się prowadzić tam działalność misyjną, za co władca o imieniu Dagnus skazał go na tortury – według Jakuba de Voragine św. Krzysztof był bity żelaznymi rózgami, założono mu na głowę rozpalony do czerwoności żelazny szyszak i strzelano do niego z łuku. Podobno jedna ze strzał zawróciła i ugodziła władcę w oko. Św. Krzysztof przed skonaniem polecił mu: Jutro ja zakończę życie, a ty, okrutniku, zrób błoto z krwi mojej, pomaż nim swe oko, a odzyskasz zdrowie. Dagnus posłuchał św. Krzysztofa, odzyskał wzrok i się nawrócił.

7.    
Wszyscy wiedzą o tym, że św. Krzysztof jest patronem kierowców i podróżnych, ale nie każdy wie, że Święty należy do grupy czternastu Wspomożycieli, których wstawiennictwo Kościół uznaje za szczególnie skuteczne – prawie wszyscy żyli na przełomie III i IV wieku, a ich życiorysy często owiane są tajemnicą.
Ich kult rozwinął się podczas epidemii dżumy, zwanej czarną śmiercią. W tym gronie św. Krzysztof jest patronem ratującym od nagłej śmierci.

8.
Kiedyś wierzono, że jeśli ktoś rano spojrzy na wizerunek św. Krzysztofa, ten aż do wieczora będzie bezpieczny, dlatego często umieszczano jego postać przy wejściu do kościoła, na basztach miejskich i kamienicach – jedna z nich znajduje się w przy Rynku Głównym w Krakowie (Pałac Krzysztofory) i jest siedzibą Muzeum Historycznego Miasta Krakowa.

Drodzy Przyjaciele,
Mamy nadzieję, że w Waszych wakacyjnych planach pojawią się sanktuaria maryjne. Warto je odwiedzić, bo w wielu z nich odkryjecie wielkie skarby – przede wszystkim duchowe, ale nie tylko...

Dlatego polecamy Wam /.../ fascynujących świątyń w Polsce i piszemy, co warto w nich zobaczyć. Jeśli traficie nad morze lub w góry, ten e-book pomoże Wam odszukać najbliższy kościół i podpowie, o której godzinie odprawiane są Msze Święte.

Niech św. Krzysztof opiekuje się Wami w podróży, pobłogosławi w czasie odpoczynku, a na koniec pomoże bezpiecznie wrócić do domu!


Litania do św. Krzysztofa

Kyrie, elejson,
Chryste, elejson,
Kyrie, elejson,
Chryste usłysz nas, Chryste wysłuchaj nas,
Ojcze z nieba, Boże, ~ zmiłuj się nad nami,
Synu Odkupicielu świata, Boże,
Duchu Święty, Boże,
Święta Trójco, jedyny Boże,
Święta Maryjo, ~ módl się za nami,
Święty Krzysztofie, podświadomie szukający Boga,
Święty Krzysztofie, pragnący służyć Najsilniejszemu Władcy,
Święty Krzysztofie, pracujący dla dobra bliźnich,
Święty Krzysztofie, mężnie walczący z żywiołem,
Święty Krzysztofie, przez Dzieciątko Jezus nawiedzony,
Święty Krzysztofie, dźwigający Tego, który ciężar grzechów świata
nosił,
Święty Krzysztofie, cudem zakwitnięcia suchej laski odznaczony,
Święty Krzysztofie, apostołem przez Dzieciątko Jezus mianowany,
Święty Krzysztofie, któryś tysiączne serca pogan przeistaczał,
Święty Krzysztofie, Zwycięzco pokus,
Święty Krzysztofie, bohaterski Męczenniku,
Święty Krzysztofie, Patronie pielgrzymów,
Święty Krzysztofie, Patronie podróżujących,
Święty Krzysztofie, Patronie kierowców,
Święty Krzysztofie, Patronie lotników i marynarzy,
Święty Krzysztofie, Patronie kolejarzy,
Święty Krzysztofie, Opiekunie możny,
Święty Krzysztofie, łaską wysłuchań przez Boga nagrodzony,


Modlitwa przez  św . Krzysz tofa

Bądź nam miłościw, przepuść nam, Panie,
Bądź nam miłościw, wysłuchaj nas, Panie,
Bądź nam miłościw, ~ wybaw nas, Panie,
Od grzechu każdego, ~ wybaw nas, Panie,
Od katastrof lotniczych i innych, za wstawiennictwem św. Krzysztofa,
Od złych przygód w podróży,
Od śmierci nagłej, zachowaj nas, Panie,
Od burz i powodzi,
Od wojen i wszelkich waśni,
My grzeszni Ciebie prosimy, ~ wysłuchaj nas, Panie,
Abyś nam grzechy nasze odpuścić raczył,
Abyś wstawiennictwo św. Krzysztofa za nami przyjąć raczył,
Abyśmy św. Krzysztofa ufnie na patrona swego obrali,
Abyśmy ufni w Jego opiekę ostrożności nie lekceważyli,
Abyśmy wzorem św. Krzysztofa uczynnymi i miłosiernymi byli,
Abyśmy o zbawieniu wiecznym pamiętali,
Abyśmy szczęśliwą śmiercią życie zakończyli,
Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, przepuść nam, Panie,
Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, wysłuchaj nas, Panie,
Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata, zmiłuj się nad nami.
K: Módl się za nami święty Krzysztofie.
W: Abyśmy się stali godnymi obietnic Chrystusowych.
Módlmy się:
Wszechmogący Boże, Stwórco świata i ludzi, błagamy Cię przez zasługi
św. Krzysztofa o serca czułe dla bliźnich, pozbawione egoizmu
i samolubstwa. Niech wzór św. Krzysztofa, który tak wiernie spełniał
Twoje przykazania, rozbudzi w nas miłość bliźniego, posiadającą moc szlachetnego regulowania wszystkich spraw na ziemi. Przez Chrystusa, Pana naszego. Amen.

Modlitwa do św . Krzysztofa

Boże, daj mi bystre oko i pewną rękę, abym na drogach nikomu
nie wyrządził krzywdy. Naucz mnie używać pojazdu dla dobra bliźnich
i pohamuj pokusę prędkości. Nie dozwól, Dawco Życia, abym
stał się przyczyną śmierci i kalectwa, a także zachowaj mnie od nieszczęścia
i wypadku. Amen.

Modlitwa za podróżujących

O Boże wielki, który czuwasz nad wszystkim stworzeniem, polecam opiece Twej… Niechaj błogosławieństwo Twoje towarzyszy im w całej drodze. Odwracaj od nich nieszczęście, ratuj w niebezpieczeństwach i pozwól, aby szczęśliwie wrócili do domu. Amen.

Modlitwa po podróży

Panie Jezu, który sam jesteś Drogą, dziękuję Ci, że przez drogi tej ziemi doprowadziłeś mnie bezpiecznie do celu mojej podróży.
Chwała Ojcu i Synowi i Duchowi Świętemu. Amen.

Akt strzelisty

Boże, pobłogosław mojej podróży. Spraw, abym jechał bezpiecznie i szczęśliwie dotarł do celu. Boże, prowadź! Święty Krzysztofie, módl się za nami! Amen.


Modlitwa do św . Krzysztofa

- O opiekę na drogę

Święty Krzysztofie, który patronujesz prowadzącym pojazdy, otaczaj swą opieką każdego, kto usiądzie za kierownicą. Wypraszaj u Boga łaski i predyspozycje potrzebne każdemu kierującemu pojazdem.

Święty Krzysztofie, proś dobrego Boga, aby chronił kierowców przed brawurą i wypadkami i aby każdy z nich był na drodze
odpowiedzialny, trzeźwy, opanowany i życzliwy. Amen.

- O pomoc

O święty Krzysztofie, wejrzyj na nasze dusze niedostatecznie oddane służbie Najsilniejszego Pana. Rozproszenia ziemskiego życia, walka o byt, krótkowzroczny egoizm odrywają nas od rzeczy świętych, uzależniających przyszłość wieczną od teraźniejszości. Wyproś nam u Boga łaskę czułej pamięci o Nim w pracy, podczas odpoczynku, w radości i smutku. Niech świadomość obecności Bożej gości w nas, niosąc z sobą odrodzenie ducha i nadzieję wiekuistego szczęścia po śmierci. Amen.

- O zachowanie od grzechu  samolubstwa

Przez zasługi świętego Krzysztofa, sługi Twego, błagam Cię, wiekuisty Boże, abyś mnie zachować raczył od grzechu samolubstwa, a natomiast natchnął duchem ofiarności i poświęcenia. Wszak sam powiedziałeś: „Kochaj bliźniego swego jak siebie samego”.
Niechaj nigdy o tym Twoim świętym przykazaniu nie zapomnę. Przez Pana naszego Jezusa Chrystusa, który króluje w niebie i na ziemi po wszystkie wieki wieków. Amen.

Źródła modlitw: J. Kołacz SJ, Brewiarz kierowcy, Kraków 2010;

***
                                                                              

Wymieńmy jeszcze niektóre Sanktuaria NMP na szlakach

Świętolipska bazylika pw. Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny

Ponad 100 tysięcy pielgrzymów rocznie odwiedza sanktuarium maryjne we wsi Święta Lipka zwane także „Częstochową północy”. W 2018 roku zostało wyróżnione zaszczytnym prezydenckim tytułem Pomnika Historii.

Wszystko zaczęło się jeszcze w krzyżackich czasach, gdy pewien skazaniec oczekiwał na wykonanie wyroku śmierci. Objawiła mu się Maryja i poleciła, by wyrzeźbił Jej wizerunek na kawałku drewna – sędziowie uznali to za znak i ułaskawili nieszczęśnika. Figurkę umieścił na pierwszej napotkanej lipie. /.../

Wielki mistrz krzyżacki Albrecht Hohenzollern udał się do Świętej Lipki – trasę z Sępopola (ok. 30 km) pokonał… pieszo i boso. Obok Gietrzwałdu i Stoczka Klasztornego to jedno z trzech najważniejszych sanktuariów Archidiecezji Warmińskiej. Jezuici, opiekujący się świątynią, przyjmują odwiedzających, zapewniając miejsca noclegowe i zapraszając do zwiedzania muzeum, a także posłuchania niesamowitego brzmienia barokowych organów.

Warto zobaczyć:
• Jeden z najpiękniejszych zespołów klasztornych, wkomponowany w mazurski krajobraz, składający się z kościoła, krużganków
i budynku klasztornego. Prowadzi do niego kuta brama – arcydzieło sztuki kowalskiej.
• Obraz Matki Bożej z Dzieciątkiem czczonej jako Matka Jedności Chrześcijan, z koronami papieskimi nałożonymi w 1968 roku
przez prymasa Polski ks. kard. Stefana Wyszyńskiego. Cudowny obraz znajduje się w głównym ołtarzu.
• 19-metrowy ołtarz główny autorstwa Krzysztofa Paukera z Królewca. W czasach, gdy powstał, był uważany za tak piękny, że
przybywali go oglądać także protestanci.
• Słynne świętolipskie organy barokowe o niezwykle bogato zdobionym prospekcie z ruchomymi figurami, dzwoneczkami i gwiazdami – codziennie odbywają się prezentacje instrumentu.
• Zbiory muzeum kościelnego z ekspozycjami stałymi poświęconymi m. in. sławnym ludziom odwiedzającym Świętą Lipkę (kompozytor Feliks Nowowiejski, kardynał August Hlond i św.Jan Paweł II), a także dziejom jezuitów i starożytności biblijnej (w przygotowaniu).
• Uroczyste obchody 11 sierpnia 2018 m. in. 50-lecia koronacji cudownego obrazu Matki Bożej. Mszę Świętą odprawi ks. kard. Stanisław Dziwisz, a kazanie wygłosi abp Wojciech Polak.
• XXX Świętolipskie Wieczory Muzyczne – cykl koncertów odbywający się w 2018 roku między 29 czerwca a 7 września, w piątki o godzinie 20:00.

• W sezonie letnim (maj-wrzesień) sanktuarium otwarte w godzinach: 6.30 – 20.00;
• Msze św. w niedziele: 7.00, 9.00, 11.00, 14.00, 17.00;
• Msze św. w dni powszednie: 7.00, 9.50, 12.00, 18.00;
• Prezentacje organów w niedziele i święta: 10.00, 12.30, 13.30, 15.00, 16.00;
• Prezentacje organów w soboty i dni powszednie: 9.30, 10.30, 11.30, 14.00, 15.00, 16.00, 17.00;
• W okresie wakacyjnym, w każdy piątek o godzinie 20.00, w bazylice odbywają się „Świętolipskie Wieczory Muzyczne”;
• Muzeum otwarte codziennie w godzinach: 9.45-17.15;

Sanktuarium Matki Bożej Licheńskiej

Licheń Stary koło Konina. Nazwa miejscowości wywodzi się od licha – złego ducha, któremu w czasach pogańskich składano na tych terenach ofiary. Dziś mieści się tu jedno z najchętniej odwiedzanych sanktuariów maryjnych w Polsce.
W licheńskiej bazylice odbiera należną cześć Bolesna Królowa Polski. Największa świątynia w Polsce powstała w ciągu zaledwie 10 lat (1994-2004) dzięki inicjatywie i wytrwałości długoletniego kustosza, ks. Eugeniusza Makulskiego MIC. Powstanie w tym miejscu klasztoru oraz okazałego kościoła zapowiedziała Matka Boża podczas XIX-wiecznych objawień, których świadkami byli żołnierz Tomasz Kłossowski, a później pasterz Mikołaj Sikatka. Sanktuarium w Licheniu opiekują się księża marianie.
W 2007 roku odbyła się tu uroczystość beatyfikacji założyciela zgromadzenia, o. Stanisława Papczyńskiego. Bazylika otoczona jest pięknym ogrodem. Znajdują się w nim pamiątki, ukazujące chwalebne i tragiczne momenty naszej historii. Licheńska estetyka zawiera wiele elementów rustykalnych.

Warto zobaczyć:
• Monumentalną pięcionawową bazylikę. W niej znajduje się łaskami słynący obraz Matki Bożej Licheńskiej – Bolesnej Królowej
Polski.
• Organy. To trzy samodzielne instrumenty rozmieszczone w różnych punktach świątyni – można zagrać na wszystkich trzech
przy jednym stole gry, który ma aż 6 manuałów (klawiatur).
• Wieżę obok bazyliki. Z wysokości ok. 140 metrów rozciąga się wspaniały widok na okolicę.
• Kościół pw. św. Doroty. W latach 1858-2006 główna świątynia licheńskiego sanktuarium. Tutaj pierwotnie mieścił się cudowny
obraz Licheńskiej Pani.
• Kościół pw. Matki Bożej Częstochowskiej. Znajduje się w nim Krucyfiks, ostrzelany w 1944 roku przez instruktorkę Hitlerjugend Bertę Bauer, która wkrótce po tej profanacji zginęła przypadkowo od kul… niemieckich.
• Golgotę. Postawiona jako ekspiacja za antychrześcijańskie profanacje. To labirynt przejść, grot, kapliczek, zdobionych płaskorzeźbami, figurami, malowidłami. Na szczycie 25-metrowej góry znajduje się Krucyfiks, a obok niego figury Matki Bożej i św. Jana.
• Muzeum im. ks. Józefa Jarzębowskiego, mieszczące się z tyłu bazyliki. Zgromadzone są tam dzieła sztuki i różne dokumenty
związane z historią Polski.
• Pobliski Las Grąbliński. Tam w 1850 roku Matka Boża objawiała się Mikołajowi Sikatce.

• Msze święte w bazylice: 6.00, 7.30, 10.00, 12.00, 16.00, 19.00;
• Koncerty organowe od 19 czerwca do 15 września 2018 r. codziennie:o godz. 11.00, 14.00 i 20.00;
• Z okazji beatyfikacji Jana Pawła II, od 1 maja 2011 roku apartamenty papieskie można zwiedzać od poniedziałku do soboty
w godzinach 10.00 - 18.00, w niedzielę zaś od 9.00 do 16.00;
• Muzeum im. ks. J. Jarzębowskiego otwarte w dniach wtorek –


Sanktuarium Matki Sprawiedliwości i Miłości Społecznej w Piekarach Śląskich

Cudowny obraz Matki Bożej trafił do parafii św. Bartłomieja w Piekarach prawdopodobnie w XV wieku. Zagarniętą przez protestantów świątynię katolicy odzyskali dopiero w 1659 roku. Okazało się, że w ołtarzu bocznym przetrwała ikona Matki Bożej. Podczas czyszczenia zakurzonego obrazu pracownicy poczuli różaną woń.
Cudowne zjawisko skłoniło proboszcza do umieszczenia malowidła w ołtarzu głównym.
W 1676 roku do Piekar przybyli pielgrzymi z Tarnowskich Gór, by błagać o ratunek przed zarazą. Epidemia natychmiast wygasła.
Cztery lata później na prośbę cesarza Leopolda I wizerunek Maryi Piekarskiej przewieziono do Pragi. Po procesji odbytej ulicami
miasta tam również zachorowania ustały. Miejscowy biskup uznał  obraz za cudowny. Podczas wojny północnej ikonę wywieziono do Opola. Została już w nadodrzańskim grodzie na stałe. Od tej pory w Piekarach czczona jest jej kopia, która także słynie z łask. W XIX wieku owocną pracę duszpasterską prowadził tu ks. Alojzy Ficek.

Warto zobaczyć:

• Słynący łaskami obraz Madonny. Znajduje się on w ołtarzu głównym świątyni piekarskiej, która otrzymała tytuł bazyliki
mniejszej. Obraz cieszy się szczególnym kultem na Śląsku, a Piekarską Maryję za patronkę obrali ludzie pracy – przede
wszystkim górnicy i hutnicy. Co roku przybywają tu pielgrzymki stanowe kobiet, mężczyzn i młodzieńców.

• Muzeum gromadzące pamiątki związane z kultem obrazu Matki Bożej Piekarskiej. Są tu m.in. dary złożone Maryi przez Jana III Sobieskiego, który w drodze pod Wiedeń w 1683 roku modlił się przed kopią cudownego obrazu.

• Kalwarię. W XIX wieku na wzgórzu przy bazylice urządzono 14 kaplic Drogi Krzyżowej, 15 różańcowych oraz kilka dodatkowych budowli wzniesionych w różnych stylach architektonicznych.

• Kopiec wyzwolenia znajdujący się w zachodniej części PiekarŚląskich. Poświęcona w 1937 roku budowla ziemna upamiętnia przemarsz wojsk króla Jana III Sobieskiego przez ziemie śląskie pod Wiedeń oraz 15. rocznicę włączenia części Śląska w granice odrodzonej Polski.

• Msze święte w niedziele: 6.30, 7.30, 9.00, 10.30, 12.00, 14.00, 16.00, 18.30;
• Msze święte w tygodniu: 6.30, 8.00, 10.00, 18.00;
• Muzeum otwarte codziennie w godzinach 8.30-16.30, po uprzednim zgłoszeniu chęci zwiedzania wystawy pod numerem telefonu centrum pielgrzymkowego 519 512 902 (zwiedzanie pod opieką przewodnika).


Sanktuarium Matki Bożej Częstochowskiej na Jasnej Górze

Ponad Częstochową góruje stumetrowa wieża Jasnej Góry – duchowej stolicy Polski i siedziby Maryi Królowej Polski. Ojciec Święty Jan Paweł II mówił: trzeba przykładać ucho do tego świętego miejsca,aby czuć, jak bije serce narodu w Sercu Matki. Bije zaś ono wszystkimi tonami dziejów, wszystkimi odgłosami życia. Udać się do Częstochowy i nie odwiedzić Jasnej Góry, to jak być w Rzymie i nie zobaczyć Bazyliki św. Piotra – sanktuarium jest jednym z największych ośrodków kultu religijnego w Polsce i na całym świecie. W 1991 roku zanotowano rekordową ilość pielgrzymów – ponad 7 mln! W dorocznych pieszych pielgrzymkach na Jasną Górę przybywa średnio

Warto zobaczyć:
• Cudowny Obraz Matki Bożej Częstochowskiej – koniecznie!
Wizerunek faktycznie został zbezczeszczony przez czeskich husytów w 1430, jednak nie każdy wie, że charakterystyczne
„cięcia” na twarzy Maryi są w rzeczywistości zabiegiem artystycznym – wyżłobiono je rylcem i wypełniono czerwonym
barwnikiem. Co więcej, to zaledwie dwie z dziesięciu blizn –bogate zdobienia obrazu powodują, że nie wszystkie są widoczne.
• Stacje różańcowe na placu przed szczytem. Spacerując alejkami, można rozważać tajemnice Różańca – o każdej porze dnia i nocy.
• Golgotę Jasnogórską – cykl osiemnastu obrazów autorstwa Jerzego Dudy-Gracza znajdujący się nad trzecią częścią Kaplicy Matki Bożej.
• Muzeum 600-lecia poświęcone działalności paulinów, eksponujące m. in. unikalne wota, a także zabytkowe instrumenty
muzyczne XVII-wiecznej Kapeli Jasnogórskiej, używane do dziś podczas ceremonii odsłonięcia i zasłonięcia obrazu.
• Skarbiec gromadzi ogromne ilości wotów umieszczonych w gablotach i witrynach, można tam podziwiać wyroby złotnicze, sprzęty liturgiczne, wota papieży, kardynałów, królów i bohaterów walk o niepodległość Polski.
• Bastion św. Rocha – Skarbiec Pamięci Narodu z licznymi wystawami poświęconymi dziejom Polski, m. in. „Ojczyzno ma – polskie drogi do wolności”.

• Msze św. w niedziele: 6.00, 7.00, 8.00 (j. łaciński), 9.30, 11.00, 12.00, 14.00, 15.30, 17.00, 18.30, 20.00;
• Msze św. w dni powszednie: 6.00, 7.00, 7.30, 8.00 (j. łaciński), 9.30, 11.00, 15.30, 18.30;
• Odsłonięcie Cudownego Obrazu: 6.00 codziennie, 13.30 w dni powszednie, 14.00 w niedziele i uroczystości;
• Zasłonięcie Cudownego Obrazu: 12.00 w dni powszednie, 13.00 w niedziele i uroczystości; WRÓĆ

Sanktuarium Pasyjno-Maryjne w Kalwarii Zebrzydowskiej

Podróżując po Małopolsce, koniecznie trzeba odwiedzić sanktuarium w Kalwarii Zebrzydowskiej. Ta prawdziwa perła życia duchowego, zyskała uznanie także świata laickiego, poprzez wpisanie na listę Światowego Dziedzictwa Kultury i Natury UNESCO.
Dzieje Kalwarii Zebrzydowskiej sięgają początku XVII wieku, gdy  óczesny wojewoda krakowski Mikołaj Zebrzydowski postanowił zbudować na górze Żarek koło Lanckorony kaplicę Krzyża Świętego, wzorowaną na jerozolimskiej kaplicy Golgoty. Niebawem powstała obok także kaplica Grobu Chrystusowego.
Zebrzydowski przeprowadził pomiary terenu między górą Żarek, potokiem Skawinki a Górą Lanckorońską, wyznaczając miejsca pod kolejne kaplice. Wtedy potok został przemianowany na Cedron, Żarek zmienił się w Kalwarię, a Góra Lanckorońska – w Górę Oliwną. Okazało się jednak, że wytyczone odległości między tymi miejscami są znacznie większe niż te w Ziemi Świętej. Wtedy pobożny wojewoda stwierdził: za jeden krok Chrystusa winniśmy zrobić i dziesięć…
Tak też powstała najstarsza polska kalwaria – zespół sakralnych obiektów upamiętniających Mękę Zbawiciela, a zarazem cudowny efekt pobożności wyrosłej na fali Kontrreformacji.

Warto zobaczyć:
• Bazylikę Matki Bożej Anielskiej z początku XVII wieku. Piękny barokowy kościół z cudownym obrazem Matki Bożej Kalwaryjskiej.
Słynący łaskami wizerunek jest wierną kopią obrazu Matki Bożej Myślenickiej. Pierwotnie służył prywatnej pobożności
kolejnych właścicieli. Wszystko zmieniło się 3 maja 1641 roku. Ówczesny właściciel obrazu, Stanisław Paszkowski z Brzezia, odkrył, że obraz Matki Bożej zapłakał krwawymi łzami. Jedna z wersji głosi, że na wieść o tym wydarzeniu do Kalwarii przybył Walerian Kaliński, gwardian konwentu bernardynów w Kalwarii Zebrzydowskiej. Paszkowski odbył u niego spowiedź, a wizerunek Maryi został przekazany do klasztoru. 15 sierpnia 1887 roku obraz został koronowany.
• Dróżki Kalwaryjskie, poświęcone Panu Jezusowi i Matce Bożej. Na obszarze 6 km2 ulokowano 41 kaplic, kościołów i obiektów wkomponowanych w górzysty teren. Miejsca opowiadają historię Matki Zbawiciela i Męki Jezusa Chrystusa.
• Chwalebne Misterium Pańskie w Wielkim Tygodniu. Przejmujące, teatralne przedstawienie na Dróżkach Kalwaryjskich scen z Męki i Śmierci Pana Jezusa.
• Misterium Boleści, Pogrzebu i Triumfu Matki Bożej. Niezwykle barwnie obchodzone uroczystości odpustowe związane ze świętem Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny. W roku 2018 odbywać się będą w dniach 12-19 sierpnia.

• Msze św. w niedziele: 6.00 (Msza św. Wieczysta), 7.00, 9.00 (w intencji Ojca Świętego), 11.00 (Suma w intencji żyjących i zmarłych dobrodziejów), 13.00, 15.00, 17.00, 19.00;
• Msze św. w dni powszednie: 6.00 (Msza św. Wieczysta), 7.00, 8.00, 9.00 (Msza św. w intencji Ojca Świętego), 12.00, 19.00;
• Pielgrzymi i turyści przybywający do Sanktuarium w grupach zorganizowanych (od 15 osób) mogą poprosić o przewodnika, który przedstawi historię Sanktuarium lub poprowadzi modlitwę na Dróżkach. Należy tego dokonać dzień przed przybyciem w Kalwaryjskim Centrum informacji pod numerem telefonu: 876-63-04;
• Godziny i zakres oprowadzania:
1.Historia Sanktuarium (ok.45 min) od 9.00 do 17.00 (o pełnej godzinie);
2.Droga Krzyżowa od Piłata (ok. 2 godz.) godz.: 9.00, 11.00, 13.00, 15.00;
3.Dróżki Pana Jezusa lub Matki Bożej (ok. 5 godz.) po uprzedniej rezerwacji;


Sanktuarium Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Gietrzwałdzie

Gietrzwałd znany jest w Polsce i na świecie jako miejsce objawień Matki Bożej. Przed ponad stu laty, od 27 czerwca do 16 września 1877 roku Najświętsza Maryja Panna wielokrotnie ukazywała się dwóm nastoletnim dziewczynom: Justynie Szafryńskiej i Barbarze Samulowskiej.
Objawienia miały ogromne znaczenie dla ludności polskiej cierpiącej prześladowania w zaborze pruskim. Matka Boża przemawiała bowiem do dziewcząt w gwarze warmińskiej, dowartościowując tym samym Polaków, często ludzi prostych, którym urzędnicy pruscy wmawiali, iż polskość i katolicyzm to oznaki prostactwa. Maryja przede wszystkim wzywała do modlitwy oraz nawrócenia, obiecując w zamian odrodzenie Kościoła na Warmii. Objawienia maryjne w Gietrzwałdze jako jedyne w Polsce zostały uznane przez Kościół. Dziś co roku do sanktuarium przybywa blisko milion pielgrzymów.

Warto zobaczyć:
• Konsekrowany w 1500 roku kościół pw. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny. W latach 1878–1884 powiększono go
znacznie, dobudowując m.in. neogotyckie prezbiterium oraz wieże. W 1970 roku papież Paweł VI nadał mu tytuł bazyliki
mniejszej.
• Słynący łaskami obraz Matki Bożej Gietrzwałdzkiej, znajdujący się w ołtarzu głównym. Był otaczany szczególnym kultem
przez lokalną społeczność jeszcze przed objawieniami. W 1967 roku prymas Stefan Wyszyński ozdobił głowy Maryi i Pana Jezusa koronami papieskimi.
• Skromną kapliczkę po zachodniej stronie kościoła, wzniesioną na polecenie Maryi w miejscu zniszczonego przez burzę klonu, na którym objawiła się NMP. We wnęce znajdują się resztki drzewa.
• Cudowne źródełko, które Maryja pobłogosławiła na prośbę proboszcza ks. Augustyna Weichsela. W tym miejscu pielgrzymi doznają wielu łask i uzdrowień.

• Msze święte w niedziele: 7.00 (odsłonięcie obrazu Matki Bożej), 9.00, 11.00, 14.00, 16.00, 18.00;
• Msze święte w dzień powszedni: 7.00 (odsłonięcie obrazu Matki Bożej),12.00, 18.00;
• Spotkanie grup pielgrzymkowych z przewodnikiem możliwe jest w dzień powszedni o godzinie: 9.00, 10.00, 11.00, 14.00, 15.15, 16.00, 17.00, 20.00, w niedzielę o godz. 10.00, 15.15, 17.00, po wcześniejszym zgłoszeniu pod numerem telefonu: 512-31-02 lub 512-34-07.


Sanktuarium Matki Bożej w Kalwarii Pacławskiej

Kalwaria Pacławska niedaleko Przemyśla to nie tylko kościół, ale cały kompleks duchowy, rozciągający się na okoliczne lasy i wzgórza, pośród których rozsiane są 42 kapliczki, czasem w znacznych odległościach od siebie. Przy tych kapliczkach odprawia się liczne nabożeństwa.
Kalwaria była spełnieniem marzeń Andrzeja Maksymiliana Fredry (1620-1679), kasztelana lwowskiego, który po pielgrzymce do Ziemi Świętej zapragnął zbudować replikę jerozolimskiej Golgoty.
Dziś tym miejscem opiekują się bracia franciszkanie. Jeden z nich, przyjaciel św. Maksymiliana Marii Kolbego, Sługa Boży Wenanty Katarzyniec zmarł w 1921 roku w powszechnej opinii świętości –bracia gorąco modlą się o jego beatyfikację.


Warto zobaczyć:
• Cudowny obraz Matki Bożej Słuchającej – przydomek ma swoje źródło w szczególe obrazu – odsłoniętym uchu Maryi,
wsłuchującej się w wezwania pielgrzymów.
• Kapliczki kalwaryjskie będące celem wielu pielgrzymów. Pomiędzy nimi zaplanowano cztery szlaki pątnicze, z których
każdy obejmuje inne kapliczki w zależności od tematu: Męki Pańskiej, Drogi Krzyżowej, Matki Bożej Bolesnej oraz Pogrzebu i Wniebowzięcia NMP.
• Uroczyste Misterium Męki Pańskiej w Wielki Piątek. To duża inscenizacja biblijna, odbywająca się od 1995 roku, w której bierze udział ponad 50 aktorów.
• Znajdujący się około 16 km od Kalwarii Zamek Krasiczyn z czterema wieżami narożnymi. Doskonale utrzymany zabytek z mnóstwem ciekawostek i urokliwym parkiem z drzewami opisanymi imionami członków rodu Sapiehów.

• Msze święte w niedziele: 7.30, 9.00, 11.00, 16.00, 18.00;
• W dzień powszedni: 8.00, 18.00;
• Odsłonięcie Cudownego Obrazu przed pierwszą Mszą św;
• Zasłonięcie Cudownego obrazu: 21.00;

Sanktuarium Królowej Polski w Kałkowie-Godowie

Największe na Kielecczyźnie centrum pielgrzymkowe. Jest to ukochane sanktuarium ludu świętokrzyskiego, choć przybywają tutaj także pielgrzymi z różnych części kraju. W Kałkowie-Godowie odbywają się słynne dożynki świętokrzyskie. Pod pewnymi  zględami kałkowskie sanktuarium można określić jako świętokrzyski odpowiednik Lichenia. W świątyni mieści się wierna kopia obrazu Licheńskiej Pani – Bolesnej Królowej Polski. Powstanie kałkowskiego sanktuarium związane jest z nazwiskiem długoletniego kustosza, ks. Czesława Wali i było odpowiedzią na ogłoszenie w Polsce stanu wojennego 13 grudnia 1981 roku. Trudny czas dla Polaków zrodził w sercach wiernych stan szczególnej pobożności. W 1982 grupa parafian udała się na pielgrzymkę do Lichenia, po której zdecydowano, że właśnie Kałków będzie miejscem szczególnego kultu Matki Bożej Bolesnej. Dziś przybywa tutaj około 800 tysięcy pielgrzymów
rocznie.
Warto zobaczyć:
• Obraz Matki Bożej – Bolesnej Królowej Polski. Mieści się w głównym ołtarzu neogotyckiej kałkowskiej świątyni.
• Golgotę – Martyrologium Narodu Polskiego. Okazały obiekt ma 33 metry wysokości i kształtem przypomina średniowieczną warownię. W jej wnętrzu mieści się ponad 30 kaplic i oratoriów poświęconych m.in. św. Maksymilianowi Marii Kolbemu, bł. Jerzemu Popiełuszce, ks. kard. Stefanowi Wyszyńskiemu i górnikom zabitym w kopalni „Wujek”. Na szczycie Golgoty znajduje się 15-metrowy krzyż.
• Drogę Krzyżową. W każdą sobotę podczas wieczornych czuwań modlitewno-pokutnych kałkowska Droga Krzyżowa staje się miejscem procesji religijno-patriotycznej.
• Grotę Lurdzką. Kopia wnętrza groty w Lourdes, gdzie Matka Boża objawiła się św. Bernadecie Soubirous.
• Panoramę Męki Pana Jezusa. Multimedialne przedstawienie ostatnich dwóch dni życia Zbawiciela.
• Panoramę Świętokrzyską. Rodzaj widowiska, w którym za pomocą figur postaci z historii Polski zaprezentowane są dzieje ziemi świętokrzyskiej – z jej centralnym punktem – klasztorem i sanktuarium na Świętym Krzyżu (które również koniecznie trzeba odwiedzić).

• Niedzielne Msze święte: 8.00, 10.00, 12.00, 15.30, 18.00;
• Msze święte w dni powszednie: 7.00, 17.00;
• Msze święte w sobotę: 8.00, 12.00, 17.00 (za Ojczyznę);

Sanktuarium Matki Bożej Bolesnej w Starym Wielisławiu

W kościele parafialnym w Starym Wielisławiu znajduje się słynąca łaskami figura Matki Bożej Bolesnej. Już w średniowieczu przybywali tu liczni pątnicy, o czym świadczy bulla papieża Bonifacego VIII z 1300 roku ustanawiająca świątynię miejscem pielgrzymkowym.
Stary kościół pw. św. Wawrzyńca padł ofiarą pożaru wznieconego w 1428 roku przez husytów. Wybudowana w jego miejsce świątynia pw. św. Katarzyny Aleksandryjskiej była dwukrotnie rozbudowywana w XVI i XVIII wieku. Otrzymała wówczas barokowe i rokokowe wyposażenie.
Mieszkańcy Starego Wielisławia okazali się godnymi łaski obcowania z cudownym wizerunkiem. Na początku wojny trzydziestoletniej wytrwali w wierze katolickiej, mimo że cała okolica przyjęła błędy protestanckie. Może dzięki temu prawie 100 lat później ominęła ich zaraza.
Obecnie sanktuarium opiekuje się Zgromadzenie Najświętszych Serc Jezusa i Maryi oraz Wieczystej Adoracji Najświętszego Sakramentu Ołtarza (sercanie biali).

Warto zobaczyć:
• Cudowną figurę Matki Bożej Bolesnej. Według starego podania figurę wyrzeźbił bogaty chłop o nazwisku Schneider,
wypełniając tym samym wolę Matki Bożej objawioną mu we śnie. Zgodnie z tradycją figurkę ubiera się w ozdobne szaty,
które zmienia się co pewien czas, w rytmie roku liturgicznego. Większość strojów ma ponad 100 lat. W tle, w ołtarzu znajduje się krzyż, gąbka na długim kiju i włócznia, czyli atrybuty Męki Pańskiej.
• Kościół w Starym Wielisławiu otoczony krużgankami, w których niegdyś  chronili się mieszkańcy okolicznych miejscowości w czasie zagrożenia. Do dziś zachował się także dzwon, który wzywał wiernych na modlitwę, a także ostrzegał przed zbliżającym się niebezpieczeństwem.
• Płyty nagrobne, które zachowały się na murze otaczającym kościół. Upamiętniają dawnych mieszkańców parafii – Niemców. W sumie jest ich ponad 60.

• Niedzielne Msze święte: 9.00, 11.00;
• Msze święte w dni powszednie: 18.00;
• Nabożeństwo do Matki Bożej Bolesnej Wielisławskiej – III sobota
miesiąca;


Sanktuarium Matki Bożej Różanostockiej

Różanostockie sanktuarium stanowi główny cel pielgrzymek na Białostocczyźnie.
Wierni przybywają przed oblicze Pięknej Madonny trzymającej na rękach Dziecię Jezus. Cudowny Wizerunek otaczany
jest szczególną czcią przez katolików i unitów, niemniej warto odnotować, że do Różanosctockiej Matki z Dzieciątkiem pielgrzymują także prawosławni, licznie zamieszkujący ten region. Co ciekawe, w 1663 roku nazwa miejscowości została zmieniona ze względu na rozwijający się tutaj kult Matki Najświętszej i pobożność różańcową.
Tym samym Krzywy Stok stał się Różanymstokiem.
Tutejszy trzynawowy kościół z dwiema wieżami wzniesiono na wzór kościoła jezuickiego w Grodnie. Powstał na planie krzyża łacińskiego.

Warto zobaczyć:
• Łaskami słynący obraz Matki Bożej z Dzieciątkiem. Koronowany w roku 1981. Jest to kopia ikony z XVII wieku, wywiezionej w głąb Rosji podczas pierwszej wojny światowej przez mniszki prawosławne. Oryginalnego wizerunku nie udało się odzyskać.
Historia obrazu łączy się z wieloma nadzwyczajnymi wydarzeniami.
Jak głosi tradycja, w czasie uroczystości Ofiarowania NMP w 1658 roku samoczynnie zapaliła się lampka oliwna,
zakwitły suche wianki, a z obrazu – przy akompaniamencie anielskiej muzyki – unosił się piękny zapach róż.
• Kaplicę Matki Bożej Wspomożycielki z początku XX wieku. Położona kilkadziesiąt metrów od bazyliki. W czasie drugiej wojny światowej Niemcy zaadaptowali kaplicę na magazyn zboża.
Po wojnie komuniści urządzili w niej magazyn. Po odzyskaniu kaplicy przez Kościół i kilkuletnim remoncie znów pełni funkcje sakralne.
• 30 kilometrów na południe od Różanegostoku znajduje się Sokółka, a w niej kościół św. Antoniego Padewskiego – miejsce Cudu Eucharystycznego z października 2008 roku. Od roku 2011 krwawiąca Hostia jest wystawiona w kaplicy Matki Bożej Różańcowej, zaś w kościelnej księdze spisywane są świadectwa łask. Punkt obowiązkowy na pątniczym szlaku!

• Msze św. w niedziele: 7.30, 9.00 (suma), 10.30 (z udziałem dzieci i rodzin), 12.00, 16.00;
• Msze święte w dni powszednie: 7.00, 19.00;

***
A ja dodam jeszcze od siebie, niektóre Sanktuaria, na Ziemi Lubelskiej:

- Kazimierz Dln. - Obraz Zwiastowania NMP u o.o. Franciszkanów
- Kodeń - Matki Boskiej Kodeńskiej o.o.Oblatów
- Krasnobród - Obraz Matki Boskiej Krasnobrodzkiej
- Lublin (Katedra) - Obraz Matki Boskiej Płaczącej
- Wąwolnica - Figurka Matki Boskiej Kębelska
- Włodawa-Orchówek - Matka Boska Pocieszenia
- Wysokie Koło - Matka Boska Wysokokolska

kn